European Friends of Russia

N-SA denktank over Rusland – N-SA thinktank about Russia

Noors-Russische grens : uitzonderijke burenliefde

Posted by Kris Roman on April 11, 2008

 

DePers.nl

Hij is nog geen 200 kilometer lang, de Noorse grens met Rusland in het hoge noorden. Toch is Rusland overal aanwezig in het Noorse stadje Kirkenes met krap zesduizend inwoners, op nog geen vijftien kilometer van de grensovergang. Straatnaambordjes en winkelgevels zijn tweetalig, op school wordt Russisch onderwezen en bij het oorlogsmonument wappert de Russische vlag.

Deze in het oog springende burenliefde is niet vanzelfsprekend. Vanwege de nabijheid van de Sovjetunie stapte Noorwegen aan het begin van de Koude Oorlog in de NAVO en stationeerde het troepen in het noorden. De grens zat toen potdicht.

De propaganda van de regering in Oslo over het Rode Gevaar had 2.200 kilometer verderop weinig effect op de tienduizend inwoners van de Kirkenes-regio. 

Dat de band tussen de Noorse grensregio en Rusland ook na de Tweede Wereldoorlog goed bleef, kwam doordat de Russen na de bevrijding weer vertrokken, zegt Thomas Nilsen van het Noorse Barents Secretariat, een instantie die de regionale samenwerking onderzoekt. 

De Noorse grensregio telt 700 Russische immigranten, een aanzienlijke hoeveelheid gezien de strenge Noorse immigratiewetgeving. ‘Ze zijn de best geïntegreerde minderheid van Noorwegen. Iedereen hier weet dat Russen een positieve invloed hebben op de lokale economie’, zegt Nilsen. Sinds de ijzermijn van Kirkenes in 1996 haar poorten sloot, werd handel met de Russen de nieuwe bron van inkomsten voor de bewoners. In de haven liggen bovendien enkele Russische vissersboten, die op deze manier de bureaucratie in de haven van Moermansk mijden. Jaarlijks leveren deze vissers de lokale Noorse economie vele miljoenen euro’s op.

Daniil Zelentsov, oorspronkelijk uit Moermansk en nu inwoner van Kirkenes, is het levende voorbeeld van een goede integratie. ‘Het helpt dat je hier een taalcursus moet volgen. En de Noren zijn vriendelijke en toegankelijke mensen.’ De 25-jarige Rus is gelukkig in Noorwegen, maar gaat nog vaak naar het tweehonderd kilometer verderop gelegen Moermansk. ‘In een klein dorp is niet zoveel te doen. Moermansk heeft geweldige cafés, clubs en restaurants en is ook nog eens spotgoedkoop.’

Dat Russen naar het welvarender Noorwegen trekken is voorstelbaar. Dat jaarlijks ruim twintigduizend Noren voor weekendvermaak een vier uur durende tocht naar een grauwe Sovjetstad maken, is minder voor de hand liggend.

Omdat de weg naar Moermansk door militair terrein loopt, worden reizigers een paar keer gecontroleerd, waardoor de busrit vijf uur duurt. Maar in Moermansk wacht de beloning: een opvallend actief uitgaansleven en biertjes die 1 euro kosten, in plaats van zeven in Noorwegen.

Ook buitenlandse toeristen in Noorwegen mogen graag de cultuur-shock ervaren en gebruiken de regio als springplank voor een bliksembezoek aan Rusland. Daarom organiseert reisbureau Pasvikturist in Kirkenes in de zomer kanotochten op de grensrivier met aan weerszijden Russische grenspalen en wachttorens. In de winter kun je op sneeuwscooters over de heuvels van verlaten mijnen crossen of met een hondenslee door de bossen glijden. Het reisbureau helpt jaarlijks duizenden toeristen aan visa, overnachtingen en rondleidingen in Moermansk.

De 26-jarige Sergey Arzumanov ziet die toeristen graag komen. Als klein jochie verkocht hij al ansichtkaarten en Sovjetmedailles aan Noorse toeristen. Al gauw zag de behendige Rus in dat hij beter Noors dan Engels kon leren. Nu spreekt hij beide talen vloeiend en werkt hij als tolk en gids.

De Noren hebben volgens hem geen smetteloze reputatie in de stad. ‘Sommige inwoners kennen de Noren alleen dronken en met een welwillend Russisch meisje aan de arm. Maar anderen beseffen dat Noorse niet-gouvermentele organisaties (ngo’s) en bedrijven veel kennis en geld in de regio pompen.’ Hij wijst naar een benzinepomp van het Noorse Statoil. ‘Daar hebben we zes van in de regio, de enige Statoil-stations in Rusland. Omdat we geen McDonald’s of Pizzahut hebben, eten we hier onze hamburgers.’ Sommige Russen kennen de Noren alleen dronken en op vrijersvoeten.

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: